|
ASR (Acceleration Slip Regulation - ivme kayması
kontrolü) sistemi, frenler ve motor yönetim
sistemini birlikte kontrol ederek, tahrik
tekerleğinin çekiş yeteneği kaybolduğunda bu
durumu algılayarak tekerlek hareketini
yavaşlatmakta ve kaymalarını önleyerek, sürücüye
yanal ve uzunlamasına dinamik kontrol yeteneği
sağlamaktadır. Bu özellik, özellikle çekiş
yeteneğinin azaldığı kumlu, karlı, yağmurlu yol
koşullarında yararlı olmaktadır.
Sistem, yol yüzeyinin durumuna göre veya
performansın fonksiyonu olarak en uygun sürüş
kontrolünü sağlamaktadır.
Hangisi olursa olsun, sistem motor tarafından
gönderilen torku azaltmak yoluyla devreye girer
veya ABS ile koordineli olarak her bir tekerleği
bağımsız olarak frenler.
Çekiş kontrolü de ABS gibi modern taşıtlar için
önemli bir güvenlik özelliği haline gelmektedir.
Ancak yeteneklerinden tam olarak yararlanmak
için, geleneksel sürüş stillerinden buna
bilinçli bir geçiş yapmak gerekmektedir. Çekiş
kontrol yeteneği olan bir taşıta sahipseniz,
ABS'de olduğu gibi sistemin karakteristiklerini
öğrenmek için güvenli bir alan bularak test
sürüşleri yapın. İlave sürüş bilgileri için
aracın kataloğunu okumayı da ihmal etmeyin.
ASR tipleri
Sınırlı kaymalı
diferansiyel
Bu sistem, herhangi bir durum için en iyi çekişi
sağlayacak motor torkunu transfer eden
sistemdir. Elektronik olmayan bu sistem,
genellikle yeni çekiş kontrol sistemleri kadar
iyi görev yapamamaktadır. Modern sınırlı kaymalı
(limited-slip) diferansiyeller gücü kayma
başlamadan hemen önce iyi durumdaki tekerleğe
transfer yeteneğine sahiptir, ancak, her iki
tekerlek kaygan zeminde ise, sistem etkisiz hale
gelmektedir.
Fren sistemi çekiş
kontrolü
Bu sistem tıpkı ABS'nin tersi gibi görev yapar.
Bu tip sistem bazı sensörler ve elemanlar
kullanarak ABS'nin uyguladığı gibi frenleme
yaparak tekerleklerin boşa dönmesini
önlemektedir. Her tekerlek bağımsız olarak
kontrol edilir ve bu çeşitli kayganlıktaki
zeminler için mükemmel bir düzenleme sağlar.
Genellikle pahalı olmayan ve oldukça etkili olan
bu sistem, düşük hız kayması için
tasarlanmaktadır. Sistem fren sistemini
kullandığından, yüksek hız kaymasında çok fazla
sürtünme ve ısı çıkışı olmakta ve fren sistemi
elemanları hasar verebilmektedir.
Aktarma organları çekiş
kontrolü
Bu sistem, herhangi bir hızda kayan tekerlek
veya tekerleklere gönderilen gücü
geciktirmektedir. Fren sistemi çekiş kontrolü
gibi aynı ABS-tipi sensörler kullanan bu sistem,
şu dört işlemi uygulayan bir işlemciye sahiptir:
(a) gaz kesme, böylece ekonomi sağlanmaktadır;
(b) yakıt beslemesini kesme; (c) ateşleme
avansını azaltma; veya (d) silindirleri kapatma.
En gelişmiş aktarma organları çekiş kontrol
sistemleri bunların tümünü yapmakta, bunlara ek
olarak gaz pedalını sürücünün ayağına doğru
iterek çalıştığı konusunda sürücüyü
uyarmaktadır. Sistem tüm kaygan zeminlerde gücü
kestiğinden, kaymanın arzu edildiği koşullarda
sistemi kapatmak için bir düğme bulunmaktadır. |